psy

PIES W PRAWIE

  • meble biurowe
  • Pies, podobnie zresztą jak każde zwierzę domowe, w rozumieniu prawa jest rzeczą i odnoszą się do niego wszystkie przepisy do­tyczące rzeczy. Jest on przeto przedmiotem własności, która może być przeniesiona przez umowę między właścicielem i nabywcą. Własność może być przeniesiona zarówno przez sprzedaż lub za­mianę, jak i przez darowiznę. Sprawa jest prosta, jeśli nabycie na­stępuje od właściciela.
    Czasem jednak sytuacja może ulec komplikacji, jeżeli zbycie nastąpiło przez osobę nieupoważnioną do rozporządzenia. O ile na­bywca nabywał w dobrej wierze uzyskuje on własność rzeczy z chwilą wydania, a dotychczasowy właściciel może tylko docho­dzić ewentualnych pretensji regresowych od nieuprawnionego zbywcy. Nie odnosi się to jednak do rzeczy zgubionych, skradzio­nych lub utraconych w inny sposób przez właściciela wbrew jego woli, gdyż na takich przedmiotach nawet nabywca działający w dobrej wierze nie może nabyć własności. Nabędzie on jednak własność po upływie lat trzech od chwili utraty rzeczy przez wła­ściciela.
    Nie należy przeto nabywać psów od osób nieznanych, gdyż poza wątpliwym nabyciem prawa własności nabywca narażony być może na sankcje karne za nieumyślne paserstwo (aresztu do 2 lat lub grzywny) — nie mówiąc już o sytuacji umyślnego paserstwa (nabycie ze świadomością rzeczy pochodzącej z przestępstwa) za­grożonego karą do 5 lat więzienia i grzywny.
    Przy sprzedaży należy dokładnie omówić wszelkie warunki, a więc oprócz ceny także właściwości, za które sprzedawca ma od­powiadać. O ujawnieniu się wady należy zawiadomić bezzwłocznie sprzedawcę z oświadczeniem czy kupujący odstępuje od umowy, czy też żąda obniżenia ceny. Termin do dochodzenia roszczeń z ty­tułu rękojmi za wady zwierząt wynosi sześć tygodni (chyba że sprzedawca wadę podstępnie zataił — co zresztą z reguły jest tru­dne do udowodnienia).
    Praktycznie ryzyko przy kupnie psa można zmniejszyć do mi­nimum tylko wtedy, gdy kupuje się go od hodowcy zrzeszonego w Związku Kynologicznym, który winien się wykazać metryczką lub świadectwem pochodzenia, a kupując psa dorosłego użytko­wego (myśliwskiego lub obrończego) wskazane jest zawarcie pisemnej umowy z zakreśleniem tygodniowego okresu próbnego, w czasie którego nabywca — najlepiej z udziałem sprzedawcy — będzie mógł przekonać się, czy pies posiada właściwości potrzebne do spełnienia zadania, któremu będzie miał służyć w rękach no­wego właściciela.
    Pies może być również przedmiotem najmu (np. odpłatne wy­pożyczenie psa myśliwskiego na sezon), dzierżawy (np. wydzier­żawienie suki na pewien okres w celach hodowlanych), a także użyczenia (bezpłatne oddanie do używania). Poza tym pies może stanowić przedmiot zastawu, a także postępowania egzekucyj­nego.
    W prawie karnym pies może być przedmiotem kradzieży, przy­właszczenia, a bezprawne zabicie lub uszkodzenie cudzego psa za­grożone jest karą więzienia do lat 2.
    Niezależnie od tego oczywiście sprawca winien wynagrodzić właścicielowi stratę wyrządzoną mu przez zabicie lub uszkodzenie psa, a w razie złego zamiaru lub rażącego niedbalstwa sąd winien przysądzić nie tylko przeciętną jego wartość, lecz uwzględnić też szczególną wartość, którą przedstawiał dla poszkodowanego.
    W prawie o wykroczeniach przewidziana jest kara aresztu lub grzywny za szczucie psem człowieka.
    Pies, podobnie zresztą jak inne zwierzęta, korzysta z ochrony przepisów rozporządzenia Prez. R. P. z 22. III. 28 r. (jedn. tekst Dz. U. nr 42, poz. 417/32 r.) o ochronie zwierząt, zakazującego wszelkiego znęcania się nad zwierzętami, a w szczególności bicia, oolesnego pętania, używania zwierząt do wszelkiego rodzaju do­świadczeń powodujących śmierć, uszkodzenie cielesne lub ból fi­zyczny, złośliwe straszenie lub drażnienie i w ogóle wszelkie zada­wanie zwierzętom cierpień bez odpowiednio ważnej i słusznej po­trzeby.
    O wypadkach takich należy zawiadamiać milicję, która zależnie od wagi przestępstwa przekazuje sprawę do kolegiów przy prezy­diach rad narodowych lub sądu, a winni ukarani będą grzywną lub aresztem do 6 tyg., zaś w wypadkach szczególnego okrucieństwa sprawcy — więzieniem do jednego roku.
    Dla wyczerpania informacji o przepisach prawnych związanych z psem wspomnieć wypada o zwyczajowym prawie, regulującym stosunek właściciela suki hodowlanej do właściciela reproduktora. Użycie reproduktora jest w zasadzie odpłatne, o ile strony inaczej się nie umówiły właściciel reproduktora jest uprawniony do wy­boru w ciągu 14 dni od urodzenia się miotu jednego szczeniaka, którego właściciel suki winien dla niego odchować do sześciu ty­godni.
    O urodzeniu się miotu winien właściciel suki zawiadomić wła­ściciela psa bezzwłocznie, a jeśli właściciel psa nie dokona wyboru w terminie dwóch tygodni, wówczas wyboru dokona za niego właściciel suki.
    Ryzyko przypadkowej utraty psa nabytego przechodzi na na­bywcę z chwilą umownego przejścia na niego prawa własności, chociażby pies pozostał w faktycznym posiadaniu dotychczasowego właściciela. Dotychczasowy właściciel odpowiada jako przechowa­wca wobec nabywcy tylko za szkody przez niego zawinione. O ile właściciel reproduktora mimo wezwania nie odbierze do sześciu tygodni należnego mu szczeniaka, to właściciel suki może go sprze­dać na rachunek właściciela za taką samą cenę, jaką uzyskał za pozostałe szczenięta.
    Omawiając zagadnienie odpowiedzialności cywilnej właściciela za szkody wyrządzone przez jego psa wspomnieć należy o możli­wości przerzucenia tej odpowiedzialności i obowiązku wynagro­dzenia szkody na Zakład Ubezpieczeń, na podstawie umowy ubez­pieczeniowej. Z takiego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywil-lnej powinni w najszerszym zakresie korzystać właściciele psów większych lub agresywnych. Szkodę może wyrządzić pies nawet z natury spokojny i dobrze ułożony, a składki za ubezpieczenie są niewspółmiernie niższe niż ewentualna suma odszkodowania, którą właściciel byłby zobowiązany zapłacić poszkodowanemu.
    Zresztą również myśliwi winni korzystać z takiego ubezpiecze­nia od odpowiedzialności cywilnej za ewentualne szkody wyrzą­dzone przy polowaniu.
    Przypomnieć należałoby dalej o uprawnieniu terenowej władzy weterynaryjnej do wydawania zarządzeń kontumacyjnych w razie ujawnienia wścieklizny na danym terenie. W okresie kontumacji właściciele psów zobowiązani są do trzymania ich w zamknięciu lub na uwięzi, a na ulicach i drogach publicznych pies winien być prowadzony na smyczy i zaopatrzony w kaganiec.
    Miejscowe władze terenowe upoważnione są do uchwalania po­datków od psów, których wysokość ustalana bywa uchwałą miej­scowej rady narodowej.
    Na skutek starań Związku Kynologicznego na terenie wielu miast względnie powiatów wprowadzone zostały bądź to całkowi­te zwolnienia od podatku względnie znaczne ulgi podatkowe dla właścicieli psów, które uznane zostały za wartościowy materiał hodowlany lub użytkowy i zarejestrowane zostały w księgach Związku Kynologicznego w Polsce. Spodziewać się należy, że ulgi takie wprowadzone zostaną na terenie całego kraju.
    Przede wszystkim oczywiście zainteresowane jest łowiectwo w tym, by myśliwi posiadali wartościowe psy myśliwskie, oddające gospodarce narodowej nieocenione usługi przy odszukiwaniu po­strzałków, które przedstawiają równowartość wielu ton mięsa dla aprowizacji ludności lub na eksport. Również władze bezpieczeń­stwa i wojskowe są zainteresowane w hodowli psów ras obroń­czych, których hodowcy dostarczają na skupach wartościowy ma­teriał psów dla celów służbowych.
    Lecz nie tylko psy myśliwskie i obronne przedstawiają wartość gospodarczą. Również psy ras tzw. drobnych spełniają pożyteczną rolę jako stróże domów i towarzysze człowieka umilający mu życie, tak jak np. kwiat pielęgnowany przez działkowca, a nadto stanowić one mogą przedmiot eksportu i źródło dewiz. Wiadomo, że niektóre kraje z tego źródła uzyskują wielomilionowe kwoty, a również do nas napływały dość liczne zapytania importerów z zagranicy, które tylko w nieznacznej mierze mogły być załatwio­ne z braku odpowiedniego materiału, który mógłby zapewnić nam również zbyt na przyszłość.
    Szczególne uprawnienia wynikają z prawa łowieckiego z dn. 29. X. 52, (Dz. U. poz. 300/52 i 108/55) które w przepisach art. 11 stanowi: Uprawnionemu do wykonywania polowania w rozumieniu art. 14 dekretu i dozorcy łowieckiemu, a na terenach leśnych po­nadto pracownikom lasów państwowych wolno zabijać włóczące się w obwodzie łowieckim psy niemyśliwskie i koty.
    Osoby wymienione w art. 1 mają prawo chwytać i zatrzymać psa myśliwskiego, włóczącego się w obwodzie łowieckim, zawia­damiając o tym jego właściciela lub prezydium gminnej rady narodowej, na terenie której pies został schwytany.
    Psami myśliwskimi w zrozumieniu dekretu są psy legawe (wyżły), płochacze (spaniele), gończe, tropowe, posokowce, jamniki i terriery.
    Z przepisów tych wynika że decyduje kryterium przynależności rasowej, a nie faktyczna użyteczność psa jako psa myśliwskiego. Odnośnie wszystkich psów wymagane jest, by pies był włóczący się, tzn. by znajdował się w terenie sam, bez towarzystwa prze­wodnika. Pies biegnący wolno nawet w terenie łowieckim, lecz będący w zasięgu dyspozycji przewodnika nie może być uważany za psa włóczącego się. Toteż nawet gdyby uprawniony do wyko­nywania polowania podejrzewał, że pies pod dozorem swego prze­wodnika uprawia kłusownictwo, nie będzie on uprawniony do za­bicia go ani nawet zatrzymania, lecz może, a nawet powinien o owych podejrzeniach sporządzić doniesienie w celu wszczęcia dochodzeń przeciwko podejrzanemu o kłusownictwo.
    W końcu wspomnieć należy o jeszcze jednej dziedzinie przepi­sów administracyjnych, które budzą najwięcej zastrzeżeń w szere­gach miłośników psa. Dziedziną tą jest rakarstwo. Niezaprzeczalnie w interesie ogółu, a także uświadomionych hodowców i posiada­czy psów rasowych, leży, by usuwano psy włóczące się, które mogą być roznosicielami chorób niebezpiecznych dla ludzi i zwie­rząt, a także dla naszych psów.
    Toteż zastrzeżenia budzi nie tyle sama instytucja rakarza, co sposób wykonywania przez wielu z nich ich funkcji.
    Uprawnienia i obowiązki rakarzy uregulowane są w okólniku Ministra Rolnictwa i R. R. z dnia 30. VIII. 48 (lek. wet. 3-II-4/25) w szczególności: Łapanie psów przez rakarza powinno być zakończone o godz. 8-mej rano, o ile w razie stwierdzenia wypadków wścieklizny wła­dza terenowa administracji ogólnej, powiatowa lub miejska w mia­stach wydzielonych nie wyda w tym kierunku specjalnych zarzą­dzeń.
    Rakarzowi nie wolno wyłapywać psów z zamkniętych i ogro­dzonych pomieszczeń, jak również zabierać ich z rąk właściciela.
    3)    Psy złapane, powinny być przytrzymane przez 3 doby w obszernych boksach, na czystej pościółce, zabezpieczone przed zmianami atmosferycznymi oraz dostatecznie żywione i pojone.
    Opłaty za wykup psa regulują zarządzenia władz miejskich lub powiatowych.
    Przewóz psów w wagonach osobowych PKP dozwolony jest za­równo w komunikacji międzynarodowej, jak i krajowej. Podróżni mogą przewozić psy w ilości nie większej niż 2 psy na jednego podróżnego w wagonach osobowych za opłatą w wysokości połowy ceny biletu na przejazd w klasie 2-giej pociągu osobowego. Prze­wóz psów w wagonie sypialnym dozwolony jest wtedy, o ile pod­różny (ewent. wraz z towarzyszem) zajmuje cały przedział i wyku­pił pół biletu II klasy pociągu osobowego dla psa.
    Podobnie jak na PKP uregulowany jest przewóz psów w auto­busach PKS, które obowiązane są przewozić psy każdej wielkości za opłatą wynoszącą połowę normalnej opłaty należnej za przejazd podróżnego. Przewóz psów w tramwajach i autobusach miejskich uregulowany jest przepisami lokalnymi.
    Na samolotach Polskich Linii Lotniczych „Lot" można przewo­zić psy w opakowaniu (klatka, skrzynka, pudło) za opłatą jak za bagaż, tj. za 1 kg opłaca się 1% ceny biletu osobowego.
    Wywóz psów z terenów zagrożonych wścieklizną wymaga zezwo­lenia miejscowej władzy lekarsko-weterynaryjnej.

    Polecane strony :

    Copyright 2011